Ukrayna’nın Oscar adayı belgeseli cepheyi anlatıyor: ‘Andriivka’ya 2000 Metre’ | Euronews

“`html

Ukraynalı film yapımcısı Mstyslav Chernov, son yapımı ‘Andriivka’ya 2000 Metre’nin başında izleyicilere, gösterilen sahnelerin farklı bir gezegenden geliyormuş gibi hissettirdiğini paylaşıyor.

Chernov, “Bu, bambaşka bir gezegen değil. Avrupa’nın merkezindeyiz,” ifadesini kullanıyor.

Bu etkileyici belgesel, Ukrayna’yı temsil eden 2026 Akademi Ödülleri (Oscar) En İyi Uluslararası Film kategorisindeki aday olarak belirlendi.

Film, Haziran 2023’te başlayan ve yaklaşık altı ay süren Ukrayna’nın karşı taarruzuna odaklanıyor.

Ukrayna ordusu, başta Donetsk ve Zaporijya olmak üzere işgal altındaki bölgeleri geri almak için mücadele verdi; bu süreçte, şiddetli çatışmaların yaşandığı andalan Bahmut’a yakın Andriivka da hedef listesinde yer aldı.

Chernov ve meslektaşı Oleksandr Babenko, Üçüncü Taarruz Tugayı’na bağlı bir askeri birimle birlikte cepheye inerek bu belgeseli hayata geçirdi. Film, askerlerin kask kameralarından alınan görüntüler ile yönetmenlerin cephede gerçekleştirdiği doğrudan çekimleri harmanlıyor.

Chernov (sağda) ve ortak yapımcı Babenko 23 Ocak 2025 tarihinde Park City, Utah'ta düzenlenen Sundance Film Festivali sırasında bir arada
Chernov (sağda) ve yapımcı Babenko, Sundance Film Festivali sırasında 23 Ocak 2025’te Park City, Utah’ta bir araya geldiler.
Chris Pizzello/2025 Invision

Bu birliğin amacı, neredeyse haritadan silinmiş olan Andriivka köyünü geri kazanmaktı.

Bu işlem, mayınlarla kaplı ve savunma hatlarıyla çevrili bir ormanın yaklaşık 2 bin metre boyunca engelleri aşmayı gerektirdi.

‘Gagarin’

Belgesel, Ukrayna askerlerinin ilerleyişini, her bir kazanılan metre için ödenen ağır bedelleri gözler önüne seriyor. İzleyiciler, askerlerin savaşın acımasız yüzünü tanıma fırsatı buluyor.

Belgeselde, ‘Gagarin’ kod adıyla anılan genç bir askerin yaşadığı olaylar üzerinden bir saldırı aktarılıyor. Askerler, telsizle birbirlerinin konumlarını bildirirken, silah sesleri ve patlamalar, Rus güçlerine karşı yürütülen operasyonun trajik maliyetini somutlaştırıyor.

Gagarin ile geçirilen anların ardından ekran kararıyor ve görüntü silah arkadaşı Mikail’e geçiyor. Mikail, genç Gagarin’i cesaretlendirmeye çalışsalar da, Gagarin artık hayatını kaybetmiştir.

Batı Ukrayna’daki cenazesinde, köy halkı sokaklara dökülerek saygı duruşunda bulundu. Annesi, “Kahramanlarımız birer birer düşüyor,” diye haykırıyor.

2023 yılının sonlarına gelindiğinde, Gagarin’in cenazesi, köylerinde düzenlenen 76. cenaze olmuştur.

Chernov, genç ve yaşlı askerlerle söyleşiler yaptı; onlara Rusya’nın işgalinden önce nasıl bir hayat sürdüklerini ve neden savaşa katıldıklarını sordu. Askerlerden biri, “Savaş, ülkenizin kapısında olursa, hizmet etmekten kaçmamalısınız,” cevabını veriyor.

Belgeseldeki saldırı tugayından 'Bogun' isimli bir Ukraynalı askeri
Belgeseldeki saldırı tugayından ‘Bogun’ isimli bir Ukraynalı askeri
Mstyslav Chernov/Copyright 2023 The AP. All rights reserved.

Chernov, Ukraynalılara düşen seçimin, ülkeyi silahla korumak ya da başka yollarla desteklemek olduğunu kabul ediyor. Kendisi, bu anları belgelemek için kamerayı tercih ettiğini ifade ediyor.

Berlin’e Açılan Yol

Berlin’de bir konuşma yapan Chernov, filminde Avrupa ile Ukrayna arasında var olan hem fiziksel hem de duygusal mesafeye odaklandığını belirtiyor.

“Rus devlet televizyonları, bir Rus tankının Berlin’e 24 saatte ulaşabileceğini söylemeyi seviyor,” diyor.

“Ancak ben o tankların çoğunu yanmış halde gördüm. 24 saat içinde gerçekleşebilir, ama sadece Ukrayna düşerse.”

2015 yılından itibaren Rusya’nın askeri araçlarına “Berlin’e” yazdığına dair haberler çıkmıştı. Bu slogan, İkinci Dünya Savaşı’nda Kızıl Ordu’nun Berlin’e ilerlemesine gönderme yapıyor.

2023 sonbaharında, köyde kalan son insanlar Üçüncü Taarruz Tugayı tarafından kurtarıldı. Artık bölgede tek bir sivil bile kalmamıştı; ya Rus güçleri tarafından öldürülmüş ya da kaçmak zorunda kalmışlardı.

Chernov ve Babenko, komutan Fedya’nın liderliğindeki bir askeri takımı izledi. Amaç, kurtarılan köyde Ukrayna bayrağını dalgalandırmaktı.

Şiddetli çatışmaların ardından bir bodruma ulaştılar ve Fedya, harabe halindeki bir evin kalıntıları arasında Ukrayna bayrağını açtı.

Fedya 16 Eylül 2023 tarihinde
Fedya 16 Eylül 2023 tarihinde
Mstyslav Chernov/Copyright 2023 The AP. All rights reserved.

Fakat Ukrayna’nın açık kaynak haritalama projesi DeepState’e göre, Andriivka, Ukrayna’nın karşı taarruzuna rağmen yeniden Rus kontrolüne geçti.

Bugün, bu köy tamamen yıkılmış ve yaşamdan mahrum bir halde, yeniden işgal altında bulunuyor.

Görev ve Tercih Arasında

Oscar ödüllü yönetmen Chernov’un belgeseli, Berlin’de Kuzey Ren-Vestfalya Eyaleti Temsilciliği’nde gösterildi. Chernov, filmin bir ‘zaman-mesafe damgası’ niteliği taşıdığını vurguluyor.

Belgesel, Ukraynalı askerlerin Andriivka’yı kurtarmak için katettiği fiziksel mesafeyi ve aynı zamanda Ukrayna’nın Avrupa ile olan psikolojik ve jeopolitik mesafesini gözler önüne seriyor.

Almanya’da zorunlu askerlik hizmetinin yeniden başlaması yönünde tartışmalar sürerken, gençlerin çoğu gönüllü hizmetten yana görüş bildiriyor; ancak zorunlu askerliğe direnenlerin sayısı da az değil.

Ukrayna’da ise, toplam işgalin başlangıcında pek çok kişi savaşa gönüllü olarak katıldı, zira savaş ülkenin kapısına kadar gelmişti ve savunmanın bir sorumluluk olduğu düşünülüyordu.

2.000 Metre Andriivka’ya, Ukrayna’nın 2026 En İyi Uluslararası Film Oscar adayı. Son beş aday 22 Ocak Perşembe günü açıklanacak.

“`